Η ακολουθία της Βάπτισης, στις μέρες μας αποτελείται από δύο μέρη:

  1. Το εισαγωγικό μέρος που ονομάζεται Κατήχηση και αποτελείται από προβαπτισματικές ευχές και ευχές αφόρκισης, την ομολογία απόταξης του Σατανά, σύνταξης με το Χριστό και βεβαίωσης της πίστης.
  2. Το κύριο μέρος, που περιλαμβάνει τον αγιασμό του νερού και του λαδιού, τη χρίση με το αγιασμένο λάδι, τη βάπτιση με τριπλή κατάδυση, τη χρίση με το άγιο μύρο, την ένδυση, την τριχοκουρία, την απόλουση, την εισαγωγή στο ιερό βήμα και τέλος την μετάληψη του Σώματος και Αίματος του Χριστού.

Η ακολουθία αρχίζει με το «Ευλογητός ο Θεός». Ο ιερέας μαζί με τον βαπτιζόμενο και τον ανάδοχο στέκονται στο νάρθηκα ή στο πίσω μέρος του ναού, σε θέση που συμβολικά δηλώνει πως τώρα αρχίζει η είσοδος του βαπτιζομένου στην Εκκλησία.

Εκεί ο ιερέας διαβάζει κάποιες ευχές. Στη συνέχεια ο ιερέας διατάσσει στο όνομα του Θεού τον διάβολο να φύγει μακριά από τον βαπτιζόμενο. Γι’ αυτό και ο ιερέας φυσάει τρεις φορές στο πρόσωπο του βαπτιζομένου ευχόμενος να φύγει κάθε πονηρό πνεύμα από μέσα του και σε λίγο ζητά από τον ίδιο ή τον ανάδοχο, αν βαπτίζεται νήπιο, να φτύσει τρεις φορές, αφού προηγουμένως δηλώσει ότι «αποτάσσεται» (αρνιέται) τον διάβολο. Αφού λοιπόν απαρνηθεί ο βαπτιζόμενος τον διάβολο, ομολογεί πως θα συμπορεύεται, συντάσσεται με τον Χριστό από εδώ και πέρα. Και σαν διακήρυξη του τι ακριβώς ο Χριστιανός πιστεύει, απαγγέλλεται το Σύμβολο της Πίστεως τρεις φορές.

Μετά από τις προβαπτιστικές αυτές ευχές, αρχίζει η καθεαυτό ακολουθία της Βάπτισης. Ο ιερέας τώρα στέκεται στο κέντρο του ναού, κοντά στην κολυμβήθρα, μαζί με τον βαπτιζόμενο και τον ανάδοχο, και λέει:
«Ευλογημένη η βασιλεία του Πατρός και του Υιού και του Αγίου Πνεύματος, νυν και αεί και εις τους αιώνας των αιώνων. Αμήν».
Η φράση αυτή είναι, όπως ξέρουμε, το ξεκίνημα της θείας Λειτουργίας. Την ακούμε όμως και τώρα στη Βάπτιση καθώς και στο Γάμο. Αυτό συμβαίνει γιατί η παλαιά τάξη της Εκκλησίας μας ήταν οι Βαπτίσεις και οι Γάμοι των Χριστιανών να γίνονται κατά τη διάρκεια της Θείας Λειτουργίας, ακριβώς όπως τώρα βλέπουμε να γίνονται οι χειροτονίες των κληρικών.
Μετά την έναρξη λοιπόν της κυρίως ακολουθίας της Βάπτισης ακούγονται οι αιτήσεις του ιερέα, που εύχεται για όλη την Εκκλησία κυρίως όμως γι’ αυτόν που πρόκειται να βαπτιστεί. Μετά από μία ακόμη ευχή για την πνευματική προκοπή του βαπτιζομένου, έχουμε την ευχή του αγιασμού του νερού της κολυμβήθρας, που ως ένα σημείο είναι ίδια με την ευχή του Αγιασμού των υδάτων των Θεοφανείων. Την ευχή αυτή του αγιασμού του νερού ακολουθεί η ευχή της ευλογίας του ελαίου. Το λάδι αυτό, σύμβολο αγώνα θεραπείας, άφεσης αμαρτιών, αλείφεται σε όλο το σώμα του βαπτιζομένου.

Στη συνέχεια, φθάνουμε στη πιο βασική στιγμή όλης της ακολουθίας, που είναι οι τρεις καταδύσεις στο αγιασμένο νερό. Την κάθε μια τους συνοδεύει η εκφώνηση του Ονόματος ενός προσώπου της Αγίας Τριάδος. Το τριπλό βούτηγμα στο νερό σημαίνει την τριήμερη ταφή και ανάσταση του Χριστού. Πραγματικά από την ώρα τούτη ο βαπτιζόμενος είναι μέλος του σώματος του Χριστού.
Ακολουθεί η ευχή του Αγίου Μύρου. Ευχαριστούμε τώρα τον Παντοκράτορα Θεό, που θέλοντας όλοι να σωθούμε μας γεμίζει με τα χαρίσματα του Αγίου Πνεύματος. Των χαρισμάτων αυτών ορατό σημείο και σφραγίδα επάνω μας είναι η χρίση με το Άγιο Μύρο. Αφού χριστεί (αλειφθεί) σταυροειδώς με το Άγιο Μύρο ο νεοφώτιστος σε διάφορα σημεία του σώματος, είναι πια ένας καινούργιος Χριστιανός, μια ακέραιη, ολόλαμπρη εικόνα του Θεού και αυτή την ακεραιότητα ευχόμαστε να κρατήσει σε όλη τη ζωή του. Και σαν σημάδια υλικά, χειροπιαστά μιας φωτεινής, αγίας ζωής έχουμε το ντύσιμο του νεοφώτιστου με λευκά ρούχα και την λαμπάδα.

Ακολουθεί η περιφορά του ιερέα και του νεοφώτιστου μαζί με τον ανάδοχο γύρω από την κολυμβήθρα. Είναι η περιφορά αυτή ένας πνευματικός «χορός», μια εκδήλωση χαράς και πανηγυρισμού για το ότι ένας ακόμη άνθρωπος δέχτηκε τη σωτηρία.

Ουσιαστικά εδώ η Βάπτιση έχει πλέον ολοκληρωθεί. Έχουμε βέβαια ακόμη την ανάγνωση του Αποστόλου και του Ευαγγελίου και κάποιες ευχαριστήριες ευχές.

(μέρος από http://archive.imconstantias.org.cy/2561.html)